Wat is het verschil tussen nettarieven per kWh en per kW?

Op uw elektriciteitsfactuur staan vaak twee soorten kosten die op het eerste gezicht op elkaar lijken, maar fundamenteel anders werken: kosten per kilowattuur (kWh) en kosten per kilowatt (kW). Dat onderscheid is niet alleen technisch, het heeft een directe impact op wat uw bedrijf maandelijks betaalt voor zijn netaansluiting. Voor logistieke bedrijven, productiebedrijven en andere energie-intensieve organisaties kan het begrijpen van dit verschil het begin zijn van een significante kostenbesparing.

Wat zijn nettarieven en waarom betalen bedrijven ze?

Nettarieven zijn de kosten die u betaalt voor het gebruik van het elektriciteitsnet, los van de energieprijs zelf. Ze worden aangerekend door de netbeheerder, in Vlaanderen is dat Fluvius, en dekken de kosten voor het transport en de distributie van elektriciteit van producent naar uw bedrijfssite.

Voor bedrijven met een middenspannings- of hoogspanningsaansluiting vormen nettarieven vaak een groot deel van de totale energiefactuur. Ze bestaan uit meerdere componenten, waaronder:

Een vergoeding voor het verbruik van energie, uitgedrukt in kWh
Een vergoeding voor het gereserveerde of gebruikte vermogen, uitgedrukt in kW
Vaste kosten voor de netaansluiting zelf

De verhouding tussen deze componenten verschilt per aansluitingscategorie en regio. Maar voor grotere zakelijke afnemers is de vermogenscomponent, het kW-tarief, doorgaans de meest bepalende factor in de nettariefrekening.

Wat is het verschil tussen een kWh-tarief en een kW-tarief?

Het kWh-tarief (kilowattuur-tarief) is een verbruikstarief. U betaalt per eenheid energie die u daadwerkelijk verbruikt. Hoe meer stroom uw bedrijf afneemt, hoe meer u betaalt. Dit tarief weerspiegelt de hoeveelheid energie die over een bepaalde periode door het net stroomt.

Het kW-tarief (kilowatt-tarief), ook wel het capaciteitstarief of vermogenstarief genoemd, werkt anders. Dit tarief is gebaseerd op het maximale vermogen dat uw bedrijf op een bepaald moment van het net vraagt, niet op hoeveel energie u in totaal verbruikt. Het gaat dus om de piek in uw stroomvraag, niet om het gemiddelde verbruik.

Een eenvoudig voorbeeld maakt het verschil duidelijk: stel dat twee bedrijven in een maand evenveel kWh verbruiken. Bedrijf A spreidt dat verbruik gelijkmatig over de dag. Bedrijf B trekt op piekmomenten veel meer vermogen tegelijk, bijvoorbeeld door meerdere elektrische voertuigen tegelijk op te laden. Bedrijf B betaalt dan een hogere nettariefrekening, puur op basis van die piek, ook al is het totale verbruik identiek.

Hoe wordt het capaciteitstarief berekend op de elektriciteitsfactuur?

In Vlaanderen wordt het capaciteitstarief berekend op basis van het maandelijkse piekverbruik, gemeten per kwartier. De netbeheerder registreert elk kwartier uw gemiddeld vermogen. De hoogste kwartierwaarde van een maand bepaalt het zogenaamde maandpiekgemiddelde.

Fluvius hanteert voor het capaciteitstarief het gemiddelde van de twaalf hoogste maandpieken over een periode van twaalf maanden, ook wel het jaargemiddelde maandpiek (JMP) genoemd. Dit systeem heeft een belangrijk gevolg: één uitzonderlijk hoge piek, veroorzaakt door bijvoorbeeld een tijdelijke productierun of een reeks gelijktijdige laadsessies, kan uw capaciteitstarief voor een heel jaar omhoog trekken.

Concreet betekent dit dat u niet alleen betaalt voor wat u verbruikt, maar ook voor hoe u het verbruikt. Een geconcentreerde vraag op een kort moment weegt zwaarder door dan hetzelfde verbruik gespreid over de dag.

Waarom zijn piekvermogens zo kostbaar voor logistieke bedrijven?

Logistieke bedrijven staan voor een bijzondere uitdaging. De transitie naar elektrische voertuigen verloopt snel: grote vlootoperatoren en distributiebedrijven vervangen dieselwagens en -trucks stap voor stap door elektrische alternatieven. Dat is een positieve ontwikkeling, maar het creëert een nieuw energieprobleem.

Wanneer meerdere elektrische voertuigen tegelijk aan de lader staan, bijvoorbeeld ’s nachts na een werkdag of vroeg in de ochtend voor de eerste rit, stijgt het gevraagde vermogen sterk. Die gelijktijdigheid veroorzaakt precies het soort piekbelasting waarop het capaciteitstarief van uw netaansluiting is gebaseerd.

De financiële impact kan aanzienlijk zijn. Wetenschappelijk onderzoek gepubliceerd in 2024 toonde aan dat slimme laadstrategieën, gecombineerd met batterijopslag, de elektriciteitskosten voor vlootoperatoren met tot 65% kunnen verlagen. Dat cijfer illustreert hoe groot het verschil is tussen ongecontroleerd laden en een geoptimaliseerde aanpak.

Bovendien geldt: hoe groter de vloot, hoe groter het risico op hoge piekvermogens en dus hoge nettarieven. Voor logistieke bedrijven die hun elektriciteitskosten structureel willen beheersen, is het capaciteitstarief dan ook een van de eerste kostenposten om aan te pakken.

Hoe kan een batterijsysteem de nettariefkosten verlagen?

Een batterijsysteem dat achter de meter geplaatst wordt, op uw eigen site, kan de piekbelasting op uw netaansluiting aanzienlijk verlagen. Dit werkt via een techniek die peak shaving wordt genoemd: de batterij laadt op tijdens periodes van laag verbruik en levert stroom terug aan uw installaties op het moment dat de vraag piekt.

In de praktijk betekent dit dat de batterij bijspringt op het moment dat meerdere voertuigen tegelijk laden, of wanneer productieprocessen gelijktijdig starten. Het net hoeft daardoor minder vermogen te leveren op die piekmomenten, wat uw maandpiek verlaagt en dus ook uw capaciteitstarief.

Een intelligent energiebeheersysteem, zoals het Voltana-platform dat wij ontwikkeld hebben, stuurt de batterij automatisch aan op basis van realtime data en kwartiermetingen. Het systeem anticipeert op verwachte pieken, plant laad- en ontlaadcycli optimaal in en houdt tegelijk rekening met andere bronnen van waardecreatie, zoals deelname aan flexibiliteitsmarkten. Zo werkt het systeem niet alleen kostenbesparend, maar ook inkomstengenerend.

Welke bedrijven profiteren het meest van peak shaving?

Peak shaving via batterijopslag is het meest waardevol voor bedrijven met een uitgesproken piekprofiel in hun stroomvraag. Dat zijn typisch organisaties waarbij het verbruik sterk fluctueert gedurende de dag of week, en waarbij die pieken een groot deel van de nettariefrekening bepalen.

Bedrijven die in de praktijk het meest baat hebben bij deze aanpak zijn onder meer:

Logistieke bedrijven en vlootoperatoren met elektrische voertuigen die gelijktijdig laden
Productiebedrijven met zware machines die op vaste momenten opstarten
Distributiecentra met intensief gebruik van heftrucks, laadperrons en koelinstallaties
Bedrijven met zonnepanelen die hun eigen productie beter willen benutten en minder willen injecteren op ongunstige momenten
Bedrijven met een middenspannings- of hoogspanningsaansluiting waarbij het capaciteitstarief een significant aandeel vormt in de totale energiekost

Hoe hoger de piekbelasting en hoe groter het verschil met het gemiddelde verbruik, hoe sneller een batterijoplossing zich terugverdient. Voor bedrijven die ook nog eigen hernieuwbare productie hebben, zoals zonnepanelen op het dak, zijn de voordelen nog groter omdat de batterij die productie kan opslaan en inzetten op het juiste moment.

Hoe Bnewable helpt bij het verlagen van nettariefkosten

Wij ondersteunen energie-intensieve bedrijven bij het structureel verlagen van hun nettariefkosten, zonder dat zij zelf hoeven te investeren in technologie of energiebeheer. Via ons Battery-as-a-Service-model plaatsen wij een batterijsysteem op uw site, nemen wij de volledige investering op ons en beheren wij de installatie van begin tot einde.

Automatische peak shaving via het Voltana-platform, afgestemd op uw kwartiermetingen en netaansluiting
Verlaging van uw maandpiekgemiddelde en daarmee uw capaciteitstarief
Optimale benutting van uw eigen hernieuwbare energieproductie
Toegang tot flexibiliteitsmarkten voor bijkomende inkomsten
Geen investeringskost, geen operationeel risico, één aanspreekpunt

Wilt u weten wat een batterijoplossing concreet kan betekenen voor uw energiefactuur? Ontdek meer over onze energieopslagoplossingen van Bnewable of neem rechtstreeks contact op via een projectaanvraag.